Nešto prije 1515. godine, bosanski sandžak-beg Firuz beg Mihaloglu, izgradio je prvu medresu u Sarajevu – javnu obrazovnu ustanovu, oko koje se u narednih petnaestak godina razvijala mahala Firuz begove medrese.

Firuz beg je bio jedan od najuglednijih vakifa svoga doba, koji je ostavio svoj pečat od Istanbula do Sarajeva. Za potrebe prve medrese, podigao je hamam na Baščaršiji uz kojeg je izgradio i vodovod koji se protezao od izvora vode sa Sedrenika, pa sve do hamama. Uz medresu je izgradio i mekteb kojeg je također uvakufio. Pretpostavlja se da su Firuz begova medresa, zajedno sa mektebom, spaljeni u velikom požaru kojeg je podmetnuo Eugen Savojski 1697. godine. Nakon oporavka od požara, Sarajevo i njegovi stanovnici nisu obnavljali ni mekteb ni medresu. Nije poznato gdje su skriveni temelji mekteba i medrese Firuz bega, ali se pretpostavlja da su bili smješteni u blizini današnje Srednje škole za tekstil, kožu i dizajn.

mesdzid
Mesdžid Arebi-atik iz 1917. godine (ul. Požegina)

Pored Firuz begovih škola u ovoj mahali je 1578. godine sarajevski trgovac Hubijar-aga podigao svoj mekteb i mesdžid, pa se uz Firuz begovu mahalu formirala i mahala Hubijar-age. Mesdžid se nalazio u Nerkesijinoj ulici. Nešto ranije, oko 1528. godine podignut je i prvi mesdžid na ovom prostoru, sagrađen u Arap mahali, današnjoj ulici Požegina. Mesdžid Arebi-atik je jedan od rijetkih mahalskih mesdžida sa drvenom munarom, haremom i svim pratećim objektima koji je ostao sačuvan iz ovog perioda do danas.

Malo je lokacija u svijetu koji se mogu pohvaliti petostoljetnoj tradiciji osnovnog i srednjeg obrazovanja. Naselje Medrese u Sarajevu je jedno od njih.

Autor: Tarik Jažić

 

Advertisements